KIMO GELIŞIM 30.09.2026

Ekran Süresi ve Çocuklarda Dikkat: Araştırmalar Ne Gösteriyor?

Çocuklarda ekran süresi ve dikkat

Tabletler, telefonlar ve televizyon, günümüz çocuklarının gündelik hayatının doğal bir parçası haline geldi. Ebeveynlerin en sık sorduğu sorulardan biri şu: Ekran süresi çocuğumun dikkatini etkiler mi?

Uzun süreli çalışmalar ne diyor?

Christakis ve arkadaşları (2004), 1 ve 3 yaşlarındaki televizyon izleme süresi ile 7 yaşındaki dikkat sorunları arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Çalışmada, erken yaşta günlük televizyon izleme süresindeki her artışın, 7 yaşında dikkat sorunları yaşama olasılığındaki artışla ilişkili olduğu bulunmuştur.

Madigan ve arkadaşları (2019), Kanada'da yaklaşık 2.400 çocuğu izledikleri çalışmada, 2 ve 3 yaşlarındaki daha yüksek ekran süresinin, 3 ve 5 yaşlarındaki gelişimsel tarama testlerinde daha düşük performansla ilişkili olduğunu raporlamıştır.

Bu çalışmaların ilişki gösterdiğini, kesin neden-sonuç kanıtlamadığını belirtmek gerekir. Ekran süresi yüksek olan ailelerde uyku, oyun ve etkileşim süresi gibi başka faktörler de farklılaşabilir.

Dünya Sağlık Örgütü önerileri

Dünya Sağlık Örgütü'nün (2019) 5 yaş altı çocuklar için yayımladığı rehbere göre:

  • 1 yaş altı: Ekran süresi önerilmez.
  • 2 yaş: Hareketsiz ekran süresi önerilmez; 2 yaşından itibaren günde 1 saati geçmemelidir.
  • 3–4 yaş: Günde en fazla 1 saat; daha azı daha iyidir.

Ekranı azaltmanın pratik yolları

  • Ekransız saatler belirleyin: Yemek masası ve yatmadan önceki bir saat ekransız olsun.
  • Alternatif sunun: Ekranı elinden almak yerine eline başka bir şey vermek daha kolaydır. Masa oyunları, yapbozlar ve Teleskopik Yıldız gibi dokunsal oyuncaklar iyi bir geçiş sağlayabilir.
  • Model olun: Çocuklar, ebeveynlerinin ekran alışkanlıklarını örnek alır.
  • Birlikte oynayın: Hedef 4 gibi iki kişilik oyunlar, ekran yerine birlikte geçirilen kaliteli zamanı destekler.

Ekran yerine elleri meşgul eden oyunlar

Türkiye içi tüm siparişlerde ücretsiz kargo ve 15 gün koşulsuz iade.

Ürünleri İncele →

Kaynaklar

  1. Christakis, D. A., Zimmerman, F. J., DiGiuseppe, D. L., & McCarty, C. A. (2004). Early television exposure and subsequent attentional problems in children. Pediatrics, 113(4).
  2. Madigan, S., Browne, D., Racine, N., Mori, C., & Tough, S. (2019). Association between screen time and children's performance on a developmental screening test. JAMA Pediatrics, 173(3).
  3. World Health Organization. (2019). Guidelines on physical activity, sedentary behaviour and sleep for children under 5 years of age. Geneva: WHO.